پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی فصلنامه مطالعات دانشگاه 2980-8987 1 1 2022 09 23 The architecture of science in the absence of national situation: The review of the book entitled "Architecture of Science” written by Reza Mansouri معماری علم در غیبت وضع ملی؛ نقد کتاب معماری علم اثر رضا منصوری 207 220 418 10.22035/jous.2022.418 FA رضا غلامی استادیار پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران Journal Article 2022 05 22 The discussion on the bases, principles and rules of scientific progress and structuring the scientific movement of the country is considered as one of the important and useful topics in the academic community. By this way, any scholarly discussion in this field, for scientific development without simplification or superficiality, requires specific theory and avoidance of social approaches. Meantime, the study of three propositions has a determining role: the acceptability of the architecture of science and the thinking governing it in the global scientific development, paying attention to the national situation and its capacities in scientific growth in terms of natural contrast with the globalization of science, and distinguishing Islam's confrontation with science in the socio-historical context or the historical confrontation of Christianity with science and its consequences, such as the birth of a new proposition, that is, liberation from religion as a requirement for scientific development. This article, through an analytical method and taking into account the three aforementioned important propositions, has tried to critically review the book entitled The Architecture of Science in Iran and utmost in some cases, it has reached conclusion contrary to the approaches highlighted in the same book. On the other hand, by reminding the gaps and misconception in the book, the current article has tried to create the necessary opportunity to further deepen opinions in the field of the architecture of science in Iran. گفتگو از بسترها، اصول و قوائد پیشرفت علمی و ساختاربخشی به حرکت علمی کشور، جزو مباحث مهم و نافع در جامعه علمی محسوب می‌شود. در عین حال، هر گونه بحث عالمانه در این ساحت نیازمند تئوری مشخص و اجتناب از رویکردهای اجتماعی به توسعه علمی بدور از ساده‌سازی یا سطحی‌نگری است. در این‌میان، بررسی سه گزاره نقشی تعیین کننده دارد : معماری‌پذیری علم و تفکر حاکم بر معماری‌پذیری در رشد علم در جهان؛ التفات به وضع ملی و ظرفیت‌های آن در رشد علمی با لحاظ تقابل طبیعی با جهانی‌شدن علم؛ تمایز مواجهه اسلام با علم در بستر اجتماعی- تاریخی خود با رویارویی تاریخی مسیحیت با علم و پیامدهای آن مانند تولد یک گزاره تازه یعنی رهایی از دین به منزله لازمه توسعه علمی. این مقاله، با روش تحلیلی ار رهگذر توجه به این سه گزاره مهم، کتاب معماری علم در ایران را مورد نقادی قرار داده و نهایتاً در بعضی موارد، به پاسخ‌هایی مغایر با رویکردهای کتاب مزبور رسیده است. از طرف دیگر، مقاله کوشش کرده تا با یادآوری خلاها و برداشت‌های نادرست کتاب، فرصت لازم را برای تعمیق نظرات در باب معماری علم در ایران ایجاد کند.  https://www.jous.ir/article_418_d1f255a373a3cef72e03aa9d980c7eca.pdf